شكستگي سر استخوان ران عبارت است از يك شكستگي كامل يا ناقص در سر استخوان ران، كه با استخوان لگن مفصل ميشود. شكستگي در اثر صدمات قابل توجه در هر دو جنس و در تمام سنين ديده ميشود. اما شكستگيهاي خود به خودي يا شكستگي ناشي از صدمات خفيف تنها در افراد مسنتر ديده ميشوند. حدود 50% از شكستگيها در افراد بالاي 80 سال رخ ميدهد.
علایم شایع
درد شديد به هنگام تلاش براي راه رفتن تورم، دردناك بودن به هنگام لمس و خونمردگي در ناحيه مفصل استخوان ران از دست رفتن شكل طبيعي ناحيه مفصلي استخوان ران
علل
وارد آمدن صدمه، خصوصاً زمينخوردن و سقوط و نيز تصادفات در مواردي كه استخوان ران قبلاً دچار بيماري بوده است، شكستگي ممكن است خود به خود رخ دهد.
عوامل تشدید کننده بیماری
پوكي استخوان، خصوصاً پوكي استخوان پس از يائسگي سرطان استخوان مصرف داروهاي متعدد كه ممكن است هوشياري را كاهش دهند. بيماري استخوانسازي ناقص (استئوژنز ايمپرفكتا) كه يك بيماري ارثي است كه در آن استخوانها ترد و شكننده هستند و به راحت دچار شكستگي ميشوند. به هم خوردن تعادل كليسم بدن تغذيه نامناسب، خصوصاً ناكافي بودن دريافت كليسم و پروتئين اختلالات و بيماري مغزي فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري هايي كه خطر بروز صدمات را زياد ميكنند.
پیشگیری
سعي كنيد دريافت روازنه كلسيم به حدكافي باشد (1500-1000 ميليگرم در روز). با خوردن شير و محصولات لبني يا مكملهاي كلسيم ميتوان از اين امر اطمينان حاصل نمود. سعي كنيد زمين نخوريد، خصوصاً در منزل شرايطي را فراهم آوريد كه احتمال زمين خوردن كم شود. هورمون درماني پس از يائسگي را ميتوان براي پيشگيري از پوكي استخوان مدنظر گرفت. براي تصميمگيري در مورد اين مسأله با پزشكتان مشورت كنيد. اگر احساس ميكنيد هنگام راه رفتن تعادل نداريد از عصا براي راه رفتن استفاده كنيد.
جراحي تنها راه درمان است و نبايد خود درماني كرد. جراح ارتوپد قطعات شكسته شده استخوان را به هم متصل ميكند و با استفاده از وسايل مخصوص آنها را در جاي خود ثابت ميكند. البته در افرادي كه استخوانهايشان توانايي رشد و ترميم مناسب را ندارند، تمام يا قسمتي از مفصل ران تعويض و جاي آن يك مفصل مصنوعي گذاشته ميشود. بر خلاف اكثر شكستگيها، اين نوع شكستگي معمولاً احتياج به گچ گرفتن ندارد. پس از جراحي، بهطور معمول حمام بگيريد. ميتوانيد محل بخيه را با ملايمت و با استفاده از صابون ملايم غيرمعطر بشوييد. پانسمان اختياري است.
داروها
امكان دارد برحسب نياز از داروهاي ضد درد مختلف استفاده شود. در صورت لزوم، آنتيبيوتيك براي مبارزه به عفونت نرمكنندههاي مدفوع براي پيشگيري از يبوست امكان دارد هورمون درماني جايگزين و مكملهاي كلسيم از دسترفتن استخوان را به تعويق اندازند.
فعالیت در زمان ابتلا به این بیماری
پس از به دست آوردن هوشياري بعد از عمل، پاي ديگر خود را مرتب حركت دهيد تا احتمال تشكيل لخته در سياهرگهاي عمقي پا كمتر شود. اكثر متخصصين ارتوپدي بيماران خود را تشويق ميكنند تا هرچه زودتر برخيزند و راه بروند. نظارت دقيق توسط يك فيزيوتراپ براي بازتواني ضروري است. بازتواني ممكن است ماهها طول بكشد. در ابتدا نياز به استفاده از واكر يا چوب زير بغل خواهد بود. شناكردن و پازدن روي دوچرخههاي ثابت براي بازتواني بسيار مفيد هستند. با پيشرفت روند ترميم شكستگي، تدريجاً كارهاي روزمره خود را از سر گيريد.
رژیم غذایی
مصرف مايعات در روز اول پس از عمل. بعد از آن رژيم خاصي لازم نيست. البته امكان دارد توصيه شود كه كلسيم رژيم غذايي بيشتر باشد.
در چه شرایطی باید به پزشک مراجعه نمود؟
اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم شكستگي سر استخوان ران را داريد. اگر در پايينتر از ناحيه شكستگي كرختي يا بيحسي داريد فوراً اطلاع دهيد. اين يك اورژانس است! اگر يكي از موارد زير پس از جراحي رخ دهد: ـ تورم در بالا يا پايين ناحيه شكستگي ـ تب، لرز، دردهاي عضلاني، يا سردرد ـ زيادتر شدن درد، تورم، قرمزي يا ترشحات محل عمل ـ يبوست
آسيب به سر عبارت است از ضربه به سر، همراه با يا بدون از دست دادن هوشياري يا ساير علايم قابل مشاهده. بسته به ماهيت ضربه، زخمهاي سر ممكن است باز يا بسته باشند.
به گستردگي صدمه بستگي دارند. توجه داشته باشيد كه بودن يا نبودن تورم در محل وارد آمدن ضربه ربطي به جدي بودن آسيب ندارد. علايم شامل هر كدام يا تمام موارد زير هستند: خواب آلودگي يا گيجي استفراغ يا تهوع تاري ديد منگي اشكال در صحبت كردن ضعف عضلاني هماندازه نبودن مردمكها از دست هوشياري بهطور موقتي يا براي مدت طولاني فراموشي تحريكپذيري سردرد خونريزي از پوست سر در صورتي كه زخم شده باشد.
وارد آمدن ضربه به سر. بدترين آسيبها معمولاً در اثر تصادفات رخ ميدهند.
مصرف الكل ورزشهاي خطرناك، مثل بوكس اختلالات صرعي و تشنجي سوار شدن بر دوچرخه و موتور سيكلت بدون كلاه ايمني
قبل از رانندگي از داروهاي روان گردان استفاده نكنيد. از مصرف الكل جداً پرهيز كنيد. به هنگام دوچرخه سواري يا حركت با موتور سيكلت از كلاه ايمني استفاده كنيد. هميشه به هنگام سوارشدن در خودرو از كمربند ايمني استفاده نماييد. شيرخواران و كودكان كم سن و سال را نيز در صندليهاي عقب قرار داده، با كمربند ايمني مخصوص از آنها مراقبت نماييد.
با شناسايي زودهنگام علايم خطر و درمان معمولاً قابل معالجه است. عوارض ضربه به سر ممكن است جان بيمار را به خطر اندازند يا باعث معلوليت دايمي شوند.
خونريزي در داخل جمجمه و خارج از مغز (خونريزي و هماتوم زيرسخت شامه) خونريزي به داخل مغز
بستري كردن براي زير نظر گرفتن بيمار، در صورتي كه علايم شديد باشند. اقدامات تشخيصي عبارتند از: آزمايش خون و مايع نخاع، عكسبرداري ساده از جمجمه و گردن با اشعه ايكس، و سيتي اسكن از سر. تعيين گستردگي آسيب تنها با معاينه و مشاهده دقيق امكانپذير است. امكان دارد پس از معاينه و بررسي فرد توسط پزشك، وي به خانه فرستاده شود، اما بايد يك فرد قابل اطمينان در كنار او بماند و مراقب بروز علايم جدي باشد. بيست و چهار ساعت اول پس از ضربه از نظر بروز علايم و عوارض جدي بسيار مهم است، اگرچه اين گونه علايم و عوارض ممكن است ديرتر (تا 6 ماه پس از آسيب) نيز ظاهر شوند. اگر شما مراقبت از فرد را به عهده داريد، او را تا 24 ساعت هر 2 ساعت يا طبق آنچه توصيه شده است بيدار كنيد. اگر فرد بيدار نشد، فوراً پزشك را خبر كنيد. در صورت بروز علايم زير نيز پزشك را در جريان بگذاريد: ـ استفراغ ـ ناتواني از حركت دادن دست يا پا در يك طرف به خوبي طرف ديگر ـ سفتي گردن ـ هماندازه يا هم شكل نبودن مردمكها ـ تشنج ـ بيقراري قابل توجه ـ سردرد شديد كه تا بيش از 4 ساعت پس از آسيب ادامه يابد. ـ گيجي يا عدم آگاهي نسبت به زمان، محيط اطراف، يا افراد
تا زماني كه تشخيص قطعي نشده باشد نبايد هيچگونه دارويي به فرد، از قبيل استامينوفن يا آسپيرين داد.
بيمار بايد تا زماني كه خطر رفع نشده باشد در رختخواب به استراحت بپردازد.
رژيم غذايي فقط شامل مايعات تا زماني كه خطر رفع شود.
اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم آسيب سر را داريد يا در يك نفر ديگر اين علايم را مشاهده كردهايد. اگر پس از واردكردن ضربه، شما شاهد بروز هر كدام از علايمي كه در قسمت اصول كلي درمان ذكر شده بوديد.
بيماري آرنج تنيسبازان عبارت است از التهاب نواحي استخواني آرنج. عضلات، تاندونها و اپيكونديل (يك برجستگي استخواني در سطح خارجي آرنج كه در آنجا عضلات ساعد به استخوان بازو ميچسبند) آرنج را درگير ميكند. بيشتر، بزرگسالان (40-20 ساله) را مبتلا ميكند.
درد و حساسيت به لمس در اپيكونديل مشت ضعيف درد در هنگام حركات پيچشي دست يا بازو مثلاً حين استفاده از پيچگوشتي يا بازي تنيس
پارگي نسبي تاندون يا كشيده شدن تاندون روي استخوان به علت: استرس مكرر مزمن بر بافتهايي كه عضلات ساعد را به ناحيه آرنج وصل ميكنند. كشيدگي ناگهاني ساعد
شغلهايي كه مستلزم حركات شديد يا مكرر ساعد باشند مثل مكانيكي يا درودگري شركت در ورزشهايي كه مستلزم حركات شديد يا مكرر ساعد باشند مثل تنيس وضعيت فيزيكي نامناسب
تا وقتي كه در شرايط عالي قرار بگيريد، ورزشهايي مثل تنيس را به مدت طولاني انجام ندهيد. راكتهاي تنيس ميتوانند آرنج تنيسبازان را بدتر كنند. انتخاب اندازه يا نوع متفاوت (بزرگتر، قابل انعطافتر، دسته بزرگتر) ممكن است كمككننده باشد. اگر به تازگي يادگيري تنيس را آغاز كردهايد، از فرد متخصص كمك بگيريد. روش و وضعيت قرارگيري در پيشگيري از آسيبها مهم هستند. براي افزايش تدريجي قدرت خود، از تمرينات وضعيت دهنده ساعد استفاده كنيد. قبل از شركت در ورزشها به ويژه رقابتها، به آهستگي و بهطور كامل خود را گرم كنيد.
معمولاً قابلعلاج است اما درمان ممكن است 6-3 ماه زمان ببرد.
آزمونهاي تشخيصي معمولاً لازم نيستند (راديوگرافي معمولاً هميشه منفي است). براي تسكين درد از گرما يا يخ استفاده كنيد. از پوششهاي مرطوب و گرم، لامپ گرمادهنده يا غوطهور شدن در گرداب يا كمپرس سرد يا كيسه يخ (هر كدام مؤثرتر به نظر برسد) استفاده كنيد. ممكن است درمانهاي ديامتري، فراصوت يا ماساژ دريافت كنيد. اين موارد به تسكين سريعتر علايم و بهبودي كمك ميكند: ماساژ درماني ممكن است مجبور باشيد براي بيحركت كردن آرنج از يك اسپلينت ساعد استفاده كنيد. در زمان استفاده از اسپلينت، ورزش زير را 4-3 بار در روز انجام دهيد: بازوهاي خود را بكشيد؛ مچ دست خود را خم كنيد؛ سپس پشت دست خود را روي يك ديوار فشار دهيد. آن را به مدت يك دقيقه نگه داريد. در صورت شكست ساير روشهاي درماني ممكن است آزاد كردن تاندون در اپيكونديل با جراحي لازم باشد. استفاده از تسمه آرنج تنيسبازان را هنگام از سرگيري فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري طبيعي پس از درمان مدنظر قرار دهيد.
داروهاي ضد التهاب غيراستروييدي براي كاهش التهاب تزريق بيحس كنندهها يا داروهاي كورتيزوني. كورتيزون التهاب را كاهش ميدهد و بيحس كنندهها موقتاً درد را تسكين ميدهند.
تا زمان محو علايم، فعاليتي را كه باعث ايجاد آرنج تنيسبازان بود، تكرار نكنيد. سپس به تدريج پس از وضعيتگيري مناسب، فعاليت در زمان ابتلا به اين بيماري طبيعي خود را از سر بگيريد.
رژيم غذايي خاصي ندارد.
اگر شما يا يكي از اعضاي خانوادهتان علايم آرنج تنيسبازان را داشته باشيد. اگر عليرغم درمان، علايم ظرف 2 هفته بهبود نيابند.